Człowiek bez właściwości

Psychoanalityczna powieść R. Musila, uznawana za jedno z najwybitniejszych dzieł XX-wiecznej prozy awangardowej. Akcja "Człowieka bez właściwości" rozgrywa się przede wszystkim w Wiedniu w latach 1913-1914, tuż przed wybuchem I wojny światowej. Analizując ostatnie dni monarchii austro-węgierskiej Musil zastanawia się nad przyczynami upadku starego porządku społecznego. Ulryk, główny bohater książki, pracuje jako sekretarz w jednym z urzędów, z bliska obserwuje wysiłki polityków, którzy przygotowują obchody uroczystości 70-lecia wstąpienia na tron Franciszka Józefa, mające ukazać światu niezmienną potęgę monarchii austro-węgierskiej. Ulryk dostrzega jałowość tych wysiłków, dlatego w chwili wybuchu wojny wstępuje do wojska. Obok wątku politycznego istnieje w książce wątek osobisty - historia romansu bohatera z własną siostrą Agatą. Wspólna przeszłość, wzajemne zrozumienie, doznane w życiu rozczarowania zbliżają rodzeństwo do siebie, a efektem tej obopólnej sympatii jest kazirodczy związek. Ulryk dokonuje analizy otaczającego go świata, nie może odnaleźć żadnej idei, która zespoliłaby schematyczną i bezbarwną rzeczywistość.