Górny Śląsk - reditus:

„Rok 1918 w dziejach świata, Europy i Polski stanowił datę przełomową. Wejście do polityki światowej Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, załamanie się porządku ustalonego na kongresie wiedeńskim i ostateczne przekreślenie haniebnej karty rozbiorów Polski nie pozostało bez wpływu na Śląsk. Pomimo, że obszar ten leżał poza terenem I Rzeczypospolitej, a pod obce panowanie dostał się już w pierwszej połowie XIV wieku, wydarzenia roku 1918 oraz bezpośrednio je poprzedzające i po nich następujące jasno dowodziły, że zarówno pruską jak i austriacką część tej dzielnicy czekają nieuniknione, daleko idące zmiany. Wystąpienia ludności polskiej i jej przedstawicieli nie pozostawiały złudzeń, co do woli połączenia dzielnicy górnośląskiej z odradzającym się państwem polskim. Z drugiej strony strona niemiecka szybko opanowała na Górnym Śląsku zamęt wywołany klęską wojenną i związanymi z nią wewnętrznymi wstrząsami i stanęła w gotowości do konfrontacji z polskim ruchem narodowym". (fragm. Wstępu)