Determinaty działalności eksportowej w świetle najnowszych teorii handlu międzynarodowego

Działalność eksportowa przedsiębiorstw jest przedmiotem licznych analiz, zarówno na gruncie teoretycznym, jak i empirycznym. Wobec wciąż rosnącej konkurencji na rynku światowym, wskazuje się na potrzebę prowadzenia przemyślanej polityki gospodarczej i podejmowania działań zmierzających do trwałego zwiększenia eksportu i tym samym pobudzenia wzrostu gospodarczego. Dlatego tak ważne jest rozpoznanie czynników (determinant) mających wpływ na decyzje przedsiębiorstw o podjęciu działalności eksportowej. Znajomość tych determinant daje bowiem możliwość długofalowego i skutecznego kreowania polityki gospodarczej. Celem głównym publikacji jest identyfikacja i wielowymiarowa analiza determinant działalności eksportowej firm z perspektywy „nowych nowych” teorii handlu międzynarodowego. Determinanty eksportu analizowane są na dwóch płaszczyznach. Pierwsza skupia się na wpływie poszczególnych czynników na liczbę firm eksportujących, czyli de facto na skłonności firm do podjęcia działalności eksportowej (ekstensywna marża eksportu). Druga płaszczyzna pozwala na identyfikację determinant wartości eksportu w przeliczeniu na firmę, czyli intensywności eksportu (intensywna marża eksportu). Podjęto próbę poszerzenia katalogu determinant działalności eksportowej o szczegółowe zmienne charakteryzujące położenie firmy w przestrzeni. Mowa zarówno o cechach opisujących poszczególne lokalizacje goszczące, jak też o dostępności czasowej firm w odniesieniu do określonych punktów w przestrzeni – elementów infrastruktury. Koncepcja lokalizacji jest obecna w teorii handlu międzynarodowego, jednak w analizie determinant działalności eksportowej na poziomie firmy, znaczenie lokalizacji traktowane jest bardzo ogólnie. Podobnie jak w badaniach związku między zjawiskiem aglomeracji i eksportem, charakterystyka regionu goszczącego często jest pomijana. Rozważania nad determinantami działalności eksportowej firm skłaniają do wniosku, że przede wszystkim cechy opisujące firmę mają wpływ na intensywną oraz ekstensywną marżę eksportu. Ponadto lokalizacja firm, a szczególnie dostępność czasowa w odniesieniu do infrastruktury, jest ciekawym i obiecującym kierunkiem badań z obszaru międzynarodowej wymiany handlowej.