Norwid Gomulickich

Cyprian Norwid i Wiktor Gomulicki w drugiej połowie XIX wieku dali wielkie literackie świadectwo czasów, w których żyli. Przeżywanie się romantycznego modelu uczestnictwa w kulturze „odreagowali” licznymi i udanymi próbami stworzenia wzorca liryki stanowiącej pomost pomiędzy romantycznym prymatem duchowości a modernistyczną już w pełni predylekcją do uniwersalizmu, spełnianego przy niemym założeniu, że twórca przyszłości będzie poetą kultury, jej surowym sędzią, zarówno w wymiarze piękna, jak i wartości moralnych. Norwid, który działał na emigracji, mógł w owych dążeniach pozostawać radykalny, imponująco manifestując własny „skręt konieczny”. Gomulicki skazany był na liczne próby „oswajania” cech warsztatu w czasach dominacji prozy, a także hasła „pracy u podstaw”.