To książka z serii „Cuda Polski”, w której Antoni Ferdynand Ossendowski odegrał kluczową rolę jako autor kilku najważniejszych tomów (m.in. o Polesiu, Huculszczyźnie czy Wołyniu i POdksrpaciu), to jeden z najambitniejszych projektów wydawniczych okresu międzywojennego. Wydawana przez Wydawnictwo Polskie R. Wegnera, stanowiła monumentalną próbę skatalogowania i opiewania wszystkiego, co w II Rzeczypospolitej było najcenniejsze. Recenzja tej serii w ujęciu Ossendowskiego to opowieść o potędze odrodzonego państwa widzianej oczami genialnego obserwatora. 🏛️ Trzy filary „Cudów Polski” według Ossendowskiego 1. Piękno przyrody – Krajobraz jako sacrum Ossendowski nie traktował natury jedynie jako tła. Dla niego przyroda była siłą duchową. W swoich tomach opisywał: Poleskie błota i huculskie połoniny z pasją godną odkrywcy Amazonii. Dzikość krajobrazu, która przetrwała wieki w niezmienionej formie, stanowiąc o unikalności Polski na mapie zurbanizowanej Europy. Relację człowieka z ziemią – pokazywał, jak surowy klimat i trudny teren hartowały charakter mieszkańców. 2. Pomniki pracy – Modernizacja i duma W przeciwieństwie do wielu współczesnych mu literatów, Ossendowski fascynował się postępem. W „Cudach Polski” kładł nacisk na: Inwestycje II RP: Budowę portów, dróg i zakładów przemysłowych, które wyrastały obok wiekowych lasów. Etos pracy Polaka, który po 123 latach niewoli z mozołem odbudowywał strukturę państwową. Harmonijne łączenie nowoczesności z tradycją – pokazywał, że „pomnik pracy” (jak np. nowoczesne schroniska w Tatrach czy melioracje) może współistnieć z szacunkiem do natury. 3. Zabytki dziejów – Kamienie, które mówią Dla Ossendowskiego historia była żywa. Opisując zamki, kościoły czy dwory, autor: Nie ograniczał się do suchych dat, lecz opowiadał legendy i historie ludzi, którzy te mury wznosili. Podkreślał cywilizacyjną misję Polski na Wschodzie, widząc w zabytkach kresowych dowód trwałości kultury łacińskiej. Tworzył narrację o ciągłości – od piastowskich grodów po współczesne mu odrodzone państwo. ✨ Dlaczego seria pod redakcją Ossendowskiego była wyjątkowa? Literacki reportaż zamiast nudnego przewodnika: Ossendowski pisał stylem porywającym. Czytelnik nie tylko poznawał fakty, ale niemal fizycznie przenosił się w opisywane miejsca. Wizualny przepych: Tomy te słynęły z wybitnej oprawy graficznej i licznych fotografii (często autorstwa takich mistrzów jak Jan Bułhak), co czyniło z nich dzieła sztuki edytorskiej. Budowanie tożsamości: „Cuda Polski” miały uczyć Polaków kochać swój kraj, pokazując im, że nie muszą mieć kompleksów wobec Zachodu. „Ossendowski w tej serii nie tylko opisuje Polskę – on ją kreuje w wyobraźni czytelnika jako krainę potężną, piękną i pełną niezbadanych tajemnic.” Dla kogo jest ta seria (dziś)? Dla kolekcjonerów i bibliofilów, którzy cenią najwyższą jakość edytorską. Dla osób szukających ducha dawnej Polski, której granice i charakter bezpowrotnie zmieniła wojna. Dla tych, którzy chcą zobaczyć, jak o sukcesach państwa można pisać z entuzjazmem, ale bez taniej propagandy.
