Ewangelicy na Suwalszczyźnie w 500-lecie hołdu pruskiego:

Rocznica 500-lecia hołdu pruskiego – czy dla Suwalszczyzny ma ona jakieś znaczenie? Tak – jeśli popatrzeć na ten fakt z perspektywy późniejszego osadnictwa ewangelickiego, ponieważ do dzisiaj ma się ono tutaj dobrze. To właśnie z nieodległych Prus Wschodnich wywodzili się pierwsi wyznawcy protestantyzmu, którzy przesiedliły się na Suwalszczyznę. Formalnie osadnictwo udokumentowane jest od końca XVIII wieku – w 1793 roku król Stanisław August Poniatowski nadał protestanckim rodzinom ziemię w Chmielówce – tam w 1802 roku powstała pierwsza parafia ewangelicka. Z biegiem lat i wzrostem liczby wyznawców luteranizmu, ewangelicy osiedlali się w innych wioskach. Po pierwszym rozbiorze Polski i włączeniu tych terenów do pruskiej prowincji Prusy Nowowschodnie („Neuostpreussen”), na Suwalszczyznę przybyły kolejne rodziny protestanckie z Prus Wschodnich. W 1838 r. przeniesiono parafię ewangelicką z Chmielówki do Suwałk i wtedy zdecydowano o budowie kościoła ewangelickiego pod wezwaniem Świętej Trójcy. Jest on do dziś kościołem głównym suwalskiej parafii.