Jedźmy, wracajmy i inne opowiadania

Tematem tej wybitnej książki jest wdzierająca się w beztroskę dzieciństwa groza katastrofy, okrucieństwo wojny, gwałtowne rozpadanie się świata pozbawionego nienawiści i bolesna inicjacja w dorosłość; ale też próba odtworzenia w opowiadaniu obrazu sprzed zagłady, z którego narrator Odojewskiego przenosi w dojrzałe doświadczenie, a więc i w czasy po czterdziestym piątym roku aż po współczesność, to coś zdaje się delikatnego i kruchego - co może jest wrażliwością czułego obserwatora, a co okazuje się uporem. Uporem dążenia do rozróżnienia winy od niewinności, prawdy nawet najboleśniejszej od jej zaniechania, i uporem pamiętania, ocalającym czas, życie, świat od zatraty i śmierci.