Tym razem Paweł Wakuła „wziął sobie pod lupę” postać Mieszka II Lamberta. Mieszko na kartach książki sam opowiada w niej o własnym życiu i panowaniu. W tej historyczno-przygodowej powieści autor jak zwykle w bardzo przystępny, pełen humoru sposób przedstawia wydarzenia, które doprowadziły do utraty korony przez władcę, rozpadu państwa i wielu osobistych porażek. Czytelnik poznaje losy władcy od chwili objęcia tronu po śmierci Bolesława Chrobrego, jego zmagania z wrogami zewnętrznymi, konfliktami wewnętrznymi oraz trudnymi decyzjami, jakie musiał podejmować jako król. Mieszko II próbuje wyjaśnić, dlaczego kronikarze oceniali go tak surowo, i pokazuje, że wiele niepowodzeń było skutkiem nie tylko jego błędów, ale także wyjątkowo trudnej sytuacji politycznej. Książka łączy rzetelne informacje historyczne z humorem i dynamiczną narracją, dzięki czemu przybliża młodym czytelnikom postać jednego z mniej znanych polskich władców oraz zachęca do poznawania historii Polski. Choć Wakuła momentami traktuje pewne sprawy z dużym „przymrużeniem oka”, gdyby stał się autorem podręczników szkolnych w swej ulubionej dziedzinie dzieciaki nie bałyby się tak historii i w bardziej przyjazny sposób mogłyby się z nią zapoznać. Ach, te marzenia…

Książka „Detektyw Kaczka i jego paczka. Tajemnica Ducha Młyna” autorstwa Bogusia Janiszewskiego to pełna humoru opowieść dete­ktyw­isty­czna­ dla dzieci. Głównymi bohaterami są Bernard – sprytny kaczor i detektyw – oraz Tosia, odważna i energiczna wiewiórka. Razem prowadzą śledztwo, aby wyjaśnić tajemnicę Ducha Młyna w Bydgoszczy. W okolicy dochodzi do dziwnych i niewyjaśnionych wydarzeń, które wzbudzają strach wśród mieszkańców. Bernard i Tosia zbierają wskazówki, analizują tropy i starają się odkryć prawdę. W czasie śledztwa bohaterowie uczą się współpracy, wytrwałości i logicznego myślenia. Książka łączy ciekawą zagadkę kryminalną z humorem i wartką akcją, zachęcając młodych czytelników do samodzielnego rozwiązywania tajemnicy razem z bohaterami. • Jestem bardzo ciekawa czy nowa forma literacka, jaką zaprezentował dzieciakom Boguś Janiszewski przypadnie im do gustu. Może się mylę, ale widzę tu pewną inspirację innymi bohaterami książek dete­ktyw­isty­czny­ch z niejakiego Cieszyna. Tamta seria cieszy się baaardzo dużym zain­tere­sowa­niem­, a akcja w każdej z nich wydaje mi się nieco mniej przegadana, niż w nowej książce Bogusia. Cóż, zobaczymy co czas pokaże...

„Gdyby Nina wiedziała” to wielowątkowa powieść o rodzinie, pamięci i traumie przekazywanej z pokolenia na pokolenie. Autor pokazuje, jak wydarzenia z przeszłości wpływają na życie kolejnych generacji oraz jak trudno uwolnić się od bólu i niew­ypow­iedz­iany­ch emocji. • Główną bohaterką jest Gili, młoda kobieta, która próbuje zrozumieć skomplikowaną historię swojej rodziny. Jej babka, Wera, wiele lat wcześniej została uwięziona na jugo­słow­iańs­kiej­ wyspie Goli Otok, obozie dla więźniów politycznych. Trafiła tam, ponieważ nie zgodziła się wyrzec swojego męża, oskarżonego o działalność przeciwko władzom. Jej decyzja była wyrazem wierności i odwagi, ale miała tragiczne konsekwencje dla całej rodziny. Podczas pobytu w obozie Wera została zmuszona do rozłąki z kilkuletnią córką Niną. • Nina dorastała z poczuciem opuszczenia i przez całe życie nie potrafiła wybaczyć matce. Doświadczenia z dzieciństwa sprawiły, że sama miała trudności z budowaniem bliskich relacji, także z własną córką Gili. W ten sposób trauma i cierpienie zaczęły przechodzić z pokolenia na pokolenie. • Punktem zwrotnym w ich życiu staje się wspólna podróż Wery, Niny i Gili na wyspę Goli Otok. Powrót do miejsca dawnych wydarzeń zmusza bohaterki do zmierzenia się z bolesnymi wspomnieniami, zadania trudnych pytań i próby zrozumienia swoich decyzji. Każda z kobiet inaczej patrzy na przeszłość, dlatego ich rozmowy są pełne emocji, wzajemnych pretensji, ale także stopniowego odkrywania prawdy. • Powieść porusza tematy miłości, lojalności, winy, przebaczenia oraz odpo­wied­zial­nośc­i za własne wybory. Grossman pokazuje, że historia nie kończy się wraz z jednym pokoleniem. Jej skutki mogą wpływać na życie dzieci i wnuków. To głęboka, poruszająca opowieść o poszukiwaniu prawdy, pojednaniu i próbie przerwania kręgu rodzinnej traumy. W mojej ocenie jest to nieco wyczerpująca lektura, ale godna polecenia.

Jest wrzesień roku 1939. Trafiamy do okupowanej Warszawy i spotykamy niejakiego Konstantego Willemanna, podporucznika rezerwy Wojska Polskiego. To on jest głównym antybohaterem twardochowej „Morfiny”. Kostek to człowiek bardzo zagubiony, cyniczny, rozwiązły. Niejednokrotnie powtarza, że kocha wyłącznie kobiety, morfinę, szybkie samochody, swoją żonę Helenę i syna Jureczka. Sam jest synem niemieckiego arystokraty i spolonizowanej Ślązaczki. Nie czuje się w pełni ani Polakiem, ani Niemcem, dlatego z dystansem odnosi się do patriotycznych haseł i narodowych mitów. Po klęsce wrześniowej próbuje uciec od odpo­wied­zial­nośc­i, jednak wbrew własnej woli zostaje wciągnięty w działalność konspiracyjną. • Choć fabuła opowiada o wojnie, nie jest to klasyczna powieść historyczna. Twardoch skupia się przede wszystkim na psychice bohatera oraz jego wewnętrznym rozdarciu. Konstanty zmaga się z pytaniami o własną tożsamość, lojalność, męskość i wolność wyboru. Autor pokazuje, jak wielka historia wpływa na los jednostki i jak wojna obnaża ludzkie słabości. • Jednym z najważniejszych tematów powieści jest tożsamość narodowa, kulturowa i osobista. Równie istotne są uzależnienie, kryzys wartości, relacje rodzinne oraz niej­edno­znac­znoś­ć moralna. Twardoch odchodzi od tradycyjnego obrazu wojennego bohatera i tworzy postać pełną sprzeczności: egoistyczną, słabą, a jednocześnie fascynującą i wiarygodną. • Powieść wyróżnia się także oryginalnym stylem. Narracja jest wielogłosowa, miejscami eksperymentalna, a realistyczny obraz okupowanej Warszawy przeplata się z elementami metaforycznymi i halucynacyjnymi, odzw­ierc­iedl­ając­ymi stan psychiczny bohatera oraz jego uzależnienie od morfiny. • To bardzo wymagającą, soczysta literatura, skłaniającą do refleksji. Przedstawiona na jej kartach wojna nie ma nic wspólnego z heroizmem, dotyczy wyłącznie człowieka, który stawia sobie pytanie kim jest, gdy rozpada się świat, który dotąd nadawał sens jego życiu. Mocna rzecz. Polecam czytelnikom o wyjątkowo mocnych nerwach.

„Wyrok” to krótka, gęsta w znaczeniach powieść osadzona w realiach końca II wojny światowej i pierwszych miesięcy po jej zakończeniu. Punktem wyjścia fabuły jest pozornie prosta misja. Dwaj mężczyźni, Franciszek Strzelecki i Czesław Majda, otrzymują zadanie odnalezienia i wykonania wyroku śmierci na domniemanym kolaborancie. Wyruszają w pościg przez górskie wsie, lasy i odludne tereny, przekonani, że wykonują sprawiedliwy rozkaz. • W miarę rozwoju wydarzeń książka coraz mniej przypomina thriller czy powieść sensacyjną. Sam pościg staje się przede wszystkim pretekstem do pokazania świata, w którym wojna zatarła granice między dobrem i złem. Bohaterowie, obciążeni własną przeszłością i przemocą, której się dopuszczali, zaczynają konfrontować się z pytaniami o winę, odpo­wied­zial­ność­, możliwość odkupienia oraz sens wykonywania rozkazów. • Nie jest to powieść o wartkiej akcji, ale buduje napięcie w sposób narastający, dodatkowo wzbudza niepewność w czytelniku. Mnóstwo w niej niedopowiedzeń. Ważniejszy jednak od samej treści jest zastosowany przez autorkę bardzo oszczędzany, aczkolwiek poetycki i sugestywny język. Wszelkie opisy krajobrazów mają tu zatem odzwierciedlać stan psychiczny bohaterów. Stan ich umysłów jest niezmiernie istotny dla oddania atmosfery sytuacji i poddania jej własnej refleksji. Bardzo ambitna jest to rzecz. Polecam.